Την 1η θέση στον διεθνή διαγωνισμό Green DIGIT Discovery Challenge κατέκτησαν οι Νικόλαος Βατόπουλος και Δημήτριος Θανασούλιας, φοιτητές του 3ου έτους στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, με ένα σύστημα που αξιοποιεί τη Μηχανική Μάθηση για να μειώσει σημαντικά το ενεργειακό και ανθρακικό αποτύπωμα υπολογιστικών υποδομών.
Οι δύο φοιτητές παρουσίασαν την εργασία τους, με τίτλο «GreenGuardian», στις 9 Σεπτεμβρίου 2026 στη Νάπολη της Ιταλίας, στο πλαίσιο του ECML-PKDD 2026, ενός από τα σημαντικότερα ευρωπαϊκά επιστημονικά συνέδρια στον χώρο της Μηχανικής Μάθησης και της Εξόρυξης Δεδομένων.
Μηχανική Μάθηση για πιο «πράσινες» υπολογιστικές υποδομές
Η πρόκληση του GreenDIGIT Discovery Challenge επικεντρώθηκε σε ένα ζήτημα που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία: την υψηλή κατανάλωση ενέργειας των κέντρων δεδομένων και των ερευνητικών υπολογιστικών υποδομών.
Το ενεργειακό μείγμα του ηλεκτρικού δικτύου δεν έχει την ίδια ένταση εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας. Με βάση αυτή την παρατήρηση, οι Νικόλαος Βατόπουλος και Δημήτριος Θανασούλια ανέπτυξαν ένα σύστημα που προβλέπει την ενεργειακή κατανάλωση και τις αντίστοιχες εκπομπές CO₂ για τις επόμενες ώρες και προγραμματίζει τις υπολογιστικές εργασίες στις χρονικές περιόδους κατά τις οποίες η ηλεκτρική ενέργεια είναι «καθαρότερη», χωρίς να παραβιάζονται οι προθεσμίες εκτέλεσής τους.
Σε προσομοίωση που βασίστηκε σε πραγματικά δεδομένα από τρεις υπολογιστικές εγκαταστάσεις και 28.662 εργασίες, το GreenGuardian πέτυχε μείωση των εκπομπών άνθρακα κατά 89,9% σε σύγκριση με τον καθιερωμένο τρόπο δρομολόγησης. Σε δοκιμή με πραγματικό σύστημα πρόβλεψης, η μείωση έφτασε το 62,2%.
Η προσέγγιση αποκτά ιδιαίτερη επικαιρότητα σε μια περίοδο κατά την οποία οι απαιτήσεις σε υπολογιστική ισχύ αυξάνονται ραγδαία, μεταξύ άλλων λόγω της ανάπτυξης εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης, καθιστώντας τη βιώσιμη λειτουργία των ψηφιακών υποδομών ένα κρίσιμο διεθνές ερευνητικό πεδίο.
Μια φοιτητική πρωτοβουλία με διεθνή διάκριση
Η συμμετοχή των δύο φοιτητών στον διαγωνισμό αποτέλεσε δική τους πρωτοβουλία, εκτός του πλαισίου μαθήματος ή ερευνητικού εργαστηρίου του Πανεπιστημίου. Ο διαγωνισμός πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου GreenDIGIT, το οποίο χρηματοδοτείται από το Horizon Europe, ενώ ο κώδικας και η εργασία των δύο φοιτητών έχουν διατεθεί ελεύθερα στο διαδίκτυο, επιτρέποντας την επαλήθευση και περαιτέρω αξιοποίηση των αποτελεσμάτων από την ερευνητική κοινότητα.
Η διάκριση των Νικόλαου Βατόπουλου και Δημήτριου Θανασούλια αναδεικνύει τις δυνατότητες των φοιτητών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας να αναπτύσσουν καινοτόμες λύσεις σε σύγχρονες διεθνείς προκλήσεις και να τις παρουσιάζουν με επιτυχία σε υψηλού επιπέδου επιστημονικά περιβάλλοντα.
